PHỤ LỤC A – CASE STUDY

Tái cấu trúc hệ nội tại và sự hình thành kết quả kinh doanh: Trường hợp Start-up trẻ

1. Bối cảnh 

Start-up trẻ là một cá nhân khởi nghiệp trong lĩnh vực thời trang. Ở giai đoạn khởi đầu, Start-up trẻ định hướng triển khai mô hình hợp tác mở xưởng gia công nhằm tham gia vào chuỗi sản xuất.

Tại thời điểm đó, thị trường được đánh giá là có nhu cầu, và mô hình gia công được xem là khả thi về mặt cơ hội. Tuy nhiên, mặc dù có định hướng rõ ràng, quá trình triển khai thực tế của Start-up trẻ đã không diễn ra như kế hoạch ban đầu.

2. Kết quả quan sát ban đầu 

Trong giai đoạn triển khai, một số biểu hiện đã được ghi nhận:

• Start-up trẻ không thể tiến hành triển khai mô hình kinh doanh như dự kiến
• Các quyết định quan trọng liên tục bị trì hoãn
• Start-up trẻ trải qua áp lực tâm lý đáng kể khi nghĩ đến việc vận hành doanh nghiệp

Từ góc nhìn bề mặt, tình trạng này có thể được diễn giải như một trường hợp “không thể triển khai hoạt động kinh doanh”.

3. Diễn giải theo Mô hình Sinh Kết Quả Doanh Nghiệp (BOG Model)

Theo cách tiếp cận của BOG Model, các biểu hiện trên không được xem là vấn đề của thị trường hay mô hình kinh doanh.

Thay vào đó, nghiên cứu xác định rằng:

Những kết quả quan sát được là hệ quả trực tiếp của một hệ nội tại chưa được thiết lập đầy đủ và đúng cách.

4. Phân tích hệ nội tại 

4.1. Tầng lãnh đạo (tầng gốc)

Phân tích cho thấy tầng lãnh đạo là điểm xuất phát của toàn bộ vấn đề. Cụ thể:

• Start-up trẻ tồn tại nỗi sợ rõ rệt khi phải làm việc với nhân sự
• Start-up trẻ cảm thấy áp lực lớn khi đối diện với vai trò lãnh đạo
• Trạng thái nội tại chưa đủ vững để đưa ra quyết định và dẫn dắt

Những yếu tố này khiến Start-up trẻ chưa sẵn sàng đảm nhận vai trò trung tâm trong hệ thống doanh nghiệp.

4.2. Tầng đội ngũ 

Do tầng lãnh đạo chưa ổn định, Start-up trẻ không thể tiến hành xây dựng đội ngũ. Việc tuyển dụng và làm việc với nhân sự bị trì hoãn hoặc né tránh. Điều này cho thấy vấn đề không nằm ở thị trường lao động, mà là hệ quả trực tiếp từ trạng thái của tầng lãnh đạo.

4.3. Tầng vận hành

Khi không có đội ngũ, hệ thống vận hành không thể được hình thành. Các quy trình, cấu trúc tổ chức và cơ chế làm việc không được thiết lập. Điều này dẫn đến việc doanh nghiệp không có nền tảng để triển khai hoạt động thực tế.

4.4. Tầng văn hoá 

Do các tầng dưới chưa tồn tại, văn hoá tổ chức cũng không được hình thành. Không có hệ giá trị chung hoặc chuẩn hành vi được thiết lập trong tổ chức.

5. Kết quả thị trường

Từ trạng thái của hệ nội tại, các kết quả thị trường được ghi nhận như sau:

• Không có sản phẩm hoặc dịch vụ được triển khai
• Không phát sinh doanh thu
• Không có sự hiện diện trên thị trường

Theo BOG Model, những kết quả này không phải là thất bại của thị trường, mà là hệ quả tất yếu của một hệ nội tại chưa được thiết lập.

6. Can thiệp 

Trước tình trạng trên, một quyết định chiến lược đã được đưa ra: Tạm dừng việc triển khai hoạt động kinh doanh để tập trung tái cấu trúc hệ nội tại. Thay vì tiếp tục điều chỉnh mô hình hoặc tìm kiếm giải pháp thị trường, Start-up trẻ lựa chọn quay về xử lý tầng gốc của hệ thống.

7. Chuyển hoá tại tầng lãnh đạo 

Quá trình can thiệp tập trung vào việc thay đổi trạng thái và năng lực lãnh đạo. Sau giai đoạn này, các thay đổi quan trọng được ghi nhận:

• Start-up trẻ không còn né tránh việc làm việc với nhân sự
• Khả năng giao tiếp trở nên tự nhiên và chủ động hơn
• Start-up trẻ sẵn sàng đảm nhận vai trò dẫn dắt

Những thay đổi này cho thấy tầng lãnh đạo đã được tái cấu trúc.

8. Tái thiết hệ nội tại 

Khi tầng lãnh đạo được ổn định, các tầng tiếp theo bắt đầu được hình thành:

• Start-up trẻ bắt đầu xây dựng đội ngũ nhân sự
• Hệ thống vận hành dần được thiết lập
• Môi trường làm việc và văn hoá tổ chức bắt đầu hình thành

Quá trình này diễn ra theo đúng logic từ dưới lên của mô hình.

9. Sự hình thành kết quả kinh doanh mới 

• Sau khi hệ nội tại được tái cấu trúc, các chuyển biến mang tính nền tảng bắt đầu xuất hiện:
• Start-up trẻ đã nhìn rõ cấu trúc và bản chất của mô hình kinh doanh thay vì chỉ tiếp cận ở mức cơ hội bề mặt
• Không còn bị chi phối bởi các rào cản nội tại, đặc biệt là các nỗi sợ liên quan đến vận hành và vai trò lãnh đạo.
• Có khả năng nhìn đúng mạch chiến lược trước khi đưa ra quyết định đầu tư và triển khai kinh doanh
• Bước vào hành trình phát triển doanh nghiệp với một tâm thế vững chãi, rõ ràng và chắc chắn hơn

Những thay đổi này không chỉ phản ánh sự cải thiện về mặt hành vi, mà cho thấy một sự tái cấu trúc thực sự ở tầng nhận thức và hệ điều hành nội tại của cá nhân khởi nghiệp.

10. Insight nghiên cứu 

Insight 1

Kết quả kinh doanh là sản phẩm trực tiếp của hệ nội tại doanh nghiệp.

Insight 2

Việc xây dựng đội ngũ không thể diễn ra nếu tầng lãnh đạo chưa sẵn sàng.

Insight 3

Can thiệp đúng vào tầng gốc có thể tạo ra sự chuyển hoá trên toàn bộ hệ thống.

Kết luận của trường hợp nghiên cứu 

Trường hợp của Start-up trẻ xác nhận giả thuyết trung tâm của Mô hình Sinh Kết Quả Doanh Nghiệp:

Việc thay đổi kết quả kinh doanh không thể đạt được thông qua điều chỉnh bên ngoài, mà phải bắt đầu từ việc tái cấu trúc hệ nội tại – đặc biệt là từ tầng lãnh đạo.